# Koncepcje kształcenia w PZPN

### Zasady gry

Z racji tego, że w czasie gry zawodnicy postrzegają ogromną liczbę sytuacji, należy wyposażyć ich w narzędzia, które pozwolą segregować dostępne informacje w celu wyboru najbardziej efektywnych rozwiązań. Tutaj z pomocą idą zasady gry – czyli instrukcja do gry, która pozwala zawodnikom nadawać priorytety informacjom, które pojawiają się w środowisku gry.

_**Zawodnik, który nie zna zasad gry, będzie miał problemy z realizacją jej celów. Przykładem może być utrzymywanie się przy piłce jako cel pośredni gry, którego realizacja jest możliwa poprzez stosowanie zasad: zdobywania przestrzeni, wsparcia, mobilności, głębi i szerokości ataku.**_

Atakowanie (w centrum gry): **zdobywanie przestrzeni**, **wsparcie**

Atakowanie (poza centrum gry): **przestrzeń**, **mobilność**, **głębia i szerokość ataku**

Bronienie (w centrum gry): **powstrzymanie**, **asekuracja**

Bronienie (poza centrum gry): **równowaga**, **ochrona przestrzeni**, **kompaktowość**



***



### Narodowy Model Gry

**Ogólne założenia Narodowego Modelu Gry:**

* dążenie do uzyskania równowagi działań w atakowaniu i bronieniu,
* umiejętność znalezienia własnych atutów we wszystkich fazach gry, ze szczególnym uwzględnieniem faz przejściowych,
* umiejętność kreowania gry wszystkimi rodzajami atakowania: szybkiego i pozycyjnego,
* dążenie do utrzymywania ciągłej kontroli w grze przez bardzo dobrze zorganizowaną fazę bronienia we wszystkich jej aspektach,
* bardzo dobre przygotowanie fizyczne,
* dążenie do bezkompromisowości we wszelkich poczynaniach boiskowych,
* szeroki wachlarz SFG,
* siła mentalna,
* determinacja i poświęcenie.



***



### Filary szkolenia PZPN

Szkolenie zawodników przez trenerów PZPN odbywa się zgodnie z wytycznymi do pracy nad filarami zawodnika, są to:

* Technika
* Mentalność
* Kreatywność
* Intensywność
* Indywidualizacja
* Edukacja

&#x20;

**Technika**

Im lepiej wyszkolony technicznie zawodnik, tym większa będzie jego wszechstronność działań, ponieważ w realizacji celów gry, będzie mógł na boisku wykorzystać większą liczbę narzędzi z większą jakością.

&#x20;

**Mentalność**

Niektóre dzieci czerpią mentalność z sukcesów czy zdobytego doświadczenia, a inne budują pewność siebie na treningach. Należy pamiętać, że budowanie pewności siebie jest procesem, który wymaga czasu i cierpliwości.

Pewny siebie zawodnik zna swoje mocne strony, wierzy w swoje umiejętności i w to, że może osiągnąć zamierzone cele. Pewność siebie przejawia się w nastawieniu i zachowaniu. Pewny siebie piłkarz będzie potrafił wziąć na siebie ciężar gry i kierować zespołem.

&#x20;

**Kreatywność**

Piłka nożna polega na błyskawicznym postrzeganiu, podejmowaniu decyzji i wykonaniu najlepszego możliwego rozwiązania. Zawodnik kreatywny będzie miał umiejętności i cechy pozwalające wybrać najważniejsze potrzebne informacje, przekształcić je i zastosować.

&#x20;

**Intensywność**

**Intensywność** to nic innego jak wysiłek realizowany w jednostce czasu. Wpływ na intensywność mają:

* relacja czasu praca/wypoczynek,
* cechy indywidualne (takie jak np. wiek, zdrowie),
* cechy wolicjonalne,
* czynniki zewnętrzne (teren, pogoda itp.)

Nie oznacza to, że zajęcia młodych adeptów nie powinny być intensywne, wręcz przeciwnie. Z natury dzieci starają się zrobić wszystko jak najszybciej, trener powinien uwzględnić właśnie tę „naturę” w rozwoju młodych adeptów futbolu. Dzieci poniekąd same dozują sobie intensywność zajęć, trener powinien stworzyć środowisko, które będzie sprzyjało ich dużej dynamice, mając jednak na uwadze, że możliwości do częstego powtarzania wysiłków beztlenowych na tym etapie nie są jeszcze w pełni ukształtowane. Zatem naturalne przerwy wypoczynkowe w treningu dzieci powinny być normą, którą trener powinien w pełni zaakceptować.

Organizm młodego człowieka ma, w porównaniu z organizmem osoby dorosłej, niemal o połowę większą zdolność do szybkiej regeneracji. W związku z tym w treningu dzieci i młodzieży odważnie możemy planować wysoką intensywność ćwiczeń z piłką. Nie musimy zatem obawiać się treningów w przeddzień meczu, gdyż nasi podopieczni kolejnego dnia będą w pełni zregenerowani.

&#x20;

Najlepszą metodą do zachowania odpowiedniej intensywności na zajęciach są małe gry a także zadania techniczne i ogólnorozwojowe wykonywane bez zbędnych przestojów. Intensywny trening oparty na grach podnosi zdolności motoryczne u dziecka, rozwija jego procesy poznawczo-decyzyjne, kreatywność, poprawia technikę oraz szybkość działania w warunkach naturalnych, a co za tym idzie, wpływa pozytywnie również na rozumienie gry Rozmiar pola gry w dużym stopniu warunkuje jej intensywność, trener ma możliwość zarządzania tym rozmiarem tak, aby osiągnąć oczekiwaną intensywność gry. Gry o najmniejszej liczbie zawodników generują największą intensywność, z drugiej strony zwiększenie pola gry powoduje wzrost wartości tętna wśród zawodników.

&#x20;

&#x20;

**Indywidualizacja**

Jednym ze sposobów wpływających na zwiększenie indywidualizacji podczas zajęć jest odpowiednia liczebność grup treningowych. Małe grupy treningowe (zalecane do 12 osób) dają trenerowi możliwość obserwacji zawodników i optymalną stymulację każdego z nich. Przy większej liczbie ćwiczących, w celu zapewnienia wskazanego poziomu indywidualizacji, niezbędna jest obecność kolejnego trenera. W młodszych kategoriach wiekowych, takich jak Skrzat, obecność asystenta jest wskazana nawet przy mniejszej liczbie dzieci. W tych kategoriach skupienie uwagi na dziecku, które jest ciekawe otaczającego je świata, jest niezbędne, zarówno pod kątem szkoleniowym, jak i z punktu widzenia bezpieczeństwa. Rozmiar pola gry w dużym stopniu warunkuje jej intensywność, trener ma możliwość zarządzania tym rozmiarem tak, aby osiągnąć oczekiwaną intensywność gry. Gry o najmniejszej liczbie zawodników generują największą intensywność, z drugiej strony zwiększenie pola gry powoduje wzrost wartości tętna wśród zawodników.

&#x20;

**indywidualizacja obejmuje:**

* odpowiednie podejście trenera – dostrzeganie i rozumienie zróżnicowania poziomu rozwoju dzieci,
* tworzenie odpowiednich warunków do właściwego rozwoju zawodnika w jego własnym tempie,
* uwzględnienie indywidualnych czynników wpływających na rozwój zawodnika,
* odpowiedni dobór środków, form i metod treningowych,
* odpowiednią komunikację z zawodnikami oraz współpracę trenerów,
* tworzenie dodatkowych zajęć poprawiających indywidualne możliwości zawodników.

&#x20;

**Edukacja**

Z jednej strony odpowiednie odżywianie i nawodnienie, wypoczynek, sen, znajomość swojego organizmu i jego potrzeb, a z drugiej strony wiedza o negatywnych skutkach stosowania używek to zagadnienia, które powinniśmy poruszać przy okazji treningu piłki nożnej.Rozmiar pola gry w dużym stopniu warunkuje jej intensywność, trener ma możliwość zarządzania tym rozmiarem tak, aby osiągnąć oczekiwaną intensywność gry. Gry o najmniejszej liczbie zawodników generują największą intensywność, z drugiej strony zwiększenie pola gry powoduje wzrost wartości tętna wśród zawodników

Każdy zawodnik powinien posiadać **umiejętność funkcjonowania w grupie**. Kluczowe w tym aspekcie jest kształtowanie umiejętności społecznych, rozwoju osobistego oraz rozwoju strefy emocjonalnej:

* poprawna komunikacja i umiejętność przekazania informacji,
* umiejętność łagodzenia sytuacji konfliktowych,
* współdziałanie podczas ćwiczeń, gier i zabaw,
* budowanie poczucia własnej wartości,
* umiejętność przyjmowania krytyki,
* dostrzeganie i wyrażanie emocji swoich oraz kolegów z zespołu,
* umiejętności pozytywnego rozładowania emocji.



***



### Podstawowe zasady gry zespołu

* Należy dążyć do uzyskania **równowagi działań w atakowaniu i bronieniu** (wszyscy zawodnicy atakują, wszyscy zawodnicy bronią).
* Zespół nie może działać instynktownie – potrzebna jest ciągła **kontrola działań we wszystkich fazach gry**.
* W fazie atakowania należy starać się **rozszerzać i wydłużać pole gry**, dążąc do uzyskania jak największej przestrzeni, w fazie bronienia – **skracać i zawężać pole gry** (zasada „dużego i małego” boiska).
* Należy **szukać własnych atutów** we wszystkich fazach gry.
* Grę ofensywną należy kreować poprzez **wszystkie formy atakowania**. Jeżeli nie udaje się kontrolować gry poprzez posiadanie piłki, należy starać się zaskoczyć rywala atakiem szybkim.
* W ataku pozycyjnym należy zachować wszystkie fazy, utrzymując **tempo i rytm gry**.
* **Gra bez piłki jest równie ważna jak gra z piłką** – należy tworzyć przewagę liczebną w ruchu do i od piłki.
* Należy dążyć do utrzymywania ciągłej **kontroli w grze** przez bardzo dobrze zorganizowaną fazę bronienia we wszystkich jej aspektach.
* Bardzo dobre **przygotowanie fizyczne** jest sprzymierzeńcem w realizacji strategicznych celów gry.
* Dobrze zorganizowane **stałe fragmenty gry** w atakowaniu i bronieniu są wizytówką zespołu.
